Opent in een nieuw tabblad

WCAG en WordPress: thema’s, plugins en page-builders

Steeds meer websites moeten voldoen aan de WCAG-richtlijnen voor digitale toegankelijkheid. Zeker nu de European Accessibility Act (EAA) van kracht is. Heb jij een WordPress website? Dan vraag je je misschien af hoe toegankelijk een WordPress website is. Dat lees je hieronder.

In dit artikel

Hoe toegankelijk is WordPress?

Met welk CMS-systeem je website gemaakt is maakt voor de WCAG niets uit. Je moet er aan voldoen (als je EAA-plichtig bent) of je mag er aan voldoen (omdat je belang hecht aan een zo groot mogelijke doelgroep).

Dus hoe zit dit dan, als je een WordPress website hebt. Kun je een WordPress website laten voldoen aan de WCAG?

Zeker.

Is er een gemakkelijke en snelle one size fits all oplossing voor?

Helaas niet.

Het goede nieuws: WordPress biedt een prima basis voor een toegankelijke website. Maar er zijn wel een paar dingen waar je op moet letten, vooral bij de keuze van thema’s, plugins en page-builders. Gelukkig heeft WordPress van binnenuit al een sterke focus op digitale toegankelijkheid. Waardoor steeds meer developers hier ook rekening mee houden én er ingebouwde filters en hulpmiddelen zijn in het WordPress CMS.

WCAG en het WordPress CMS-systeem

In de basis doet WordPress CMS-systeem het dus al behoorlijk goed op toegankelijkheid. Intern streven ze ernaar om, bij alles wat ze doen, de WCAG 2.2 AA richtlijnen te volgen. Het toevoegen van een alt-tekst bij een afbeelding in de mediabibliotheek is bijvoorbeeld een ingebouwd veld. En als je een nieuw thema zoekt in de thema bibliotheek kun filteren op thema’s die “Toegankelijkheid voorbereid” zijn. Ook de basis Gutenberg editor maakt het eenvoudig om pagina’s aan de juiste semantische structuur te laten voldoen.

De meeste WordPress websites voldoen niet aan de WCAG

Toch voldoet het overgrote deel van de WordPress websites (nog) niet aan de WCAG-richtlijnen. Hoe kan dit, zul je je misschien afvragen. De reden is vrij simpel: de plugins en thema’s die door ontwikkelaars buiten het WordPress team om worden ontwikkeld zijn niet verplicht zich aan de richtlijnen te houden.

Plugins en thema’s vormen het risico

Eén van de grootste voordelen van WordPress is dat het een open-source systeem is. Wat in het kort inhoudt dat iedereen met een achtergrond in code (of een beetje kennis van AI) een plugin of thema ontwikkelen. Als websitebouwer kun je deze plugins en thema’s vervolgens gebruiken (gratis of tegen betaling) zodat je zelf de code niet opnieuw hoeft te schrijven. Super fijn natuurlijk, want dit scheelt in de praktijk ontzettend veel tijd.

Onvoldoende focus op digitale toegankelijkheid

Maar voor digitale toegankelijkheid (en het voldoen aan de WCAG-richtlijnen) brengt dit ook een groot risico met zich mee. De meeste plugin- en themaontwikkelaars houden helaas nog weinig tot geen rekening met de WCAG. (Of ze doen dit wel, maar op een verkeerde manier). Met als gevolg een plugin die precies doet wat ‘ie moet doen, maar voor mensen met een functionele beperking een regelrechte ramp kan zijn. Met een onbruikbare website als gevolg.

Veelvoorkomende WCAG problemen bij plugins en thema’s

In mijn werk kom ik regelmatig van dit soort plugins tegens. Vooral bij de formulieren-plugins kan dit behoorlijk misgaan. Velden die niet bereikbaar zijn met de tabtoets, of het ontbreken van elke vorm van terugkoppeling op het moment dat je op de verzendknop drukt. (Dit laatste kan overigens ook liggen aan de manier waarop het formulier ingericht is.)

Een ander probleem dat ik vaak tegenkom in WordPress websites is een navigatiemenu dat niet toetsenbord-toegankelijk is. En dan met name de submenu’s. Je kunt dan bijvoorbeeld de hoofd-items wel bereiken, maar komt met geen mogelijkheid in het submenu terecht.

Twee kleine voorbeelden die ervoor zorgen dat je WordPress website maar beperkt bruikbaar is en daarmee niet voldoet aan de WCAG-richtlijnen.

Hoe kies je een WCAG-proof thema en geschikte plugins?

Zoals eerder al even benoemd heeft WordPress voor het selecteren van een toegankelijk thema een filter optie toegevoegd in de bibliotheek. Een kanttekening die ik hierbij moet maken is, dat een “toegankelijkheid voorbereid” thema niet direct betekent dat je website toegankelijk is en aan de WCAG voldoet. Het betekent dat de basisstructuur van het thema zo is ontwikkeld, dat deze voldoet aan de toegankelijkheids-richtlijnen. Zodra je er zelf iets opbouwt moet je ervoor zorgen dat dit ook toegankelijk is.

kwaliteit van de HTML en Javascript code

Voor het bouwen binnen WordPress is vaak wel wat specialistische kennis nodig. Toegankelijkheid is in de basis namelijk nauw verbonden aan goede HTML. Voor de wat uitgebreidere websites komt daar al snel Javascript bij. Gelukkig is dit voor de meeste webdesigners geen abracadabra. Met wat technische achtergrondkennis kom je al een heel eind.

Omdat de code zo belangrijk is voor digitale toegankelijkheid, is het lastig om in één oogopslag te zeggen of een plugin of thema, en daarmee een WordPress website, wél of niet toegankelijk is.

Laat het checken door een specialist

Wil je zeker weten of een plugin toegankelijk is, dan kun je het best iemand inschakelen die hier verstand van heeft. Die kan bepalen of de plugin geschikt is en zo niet, of er misschien een goed alternatief is.

WCAG en WordPress page-builders

Naast plugins en thema’s kent WordPress nog een belangrijk aspect dat bepaalt of je website wél of niet toegankelijk is. De meeste WordPress websites zijn namelijk gebouwd met een page-builder. Hoewel dit vaak ook een plugin of thema is, vind ik het belangrijk om dit apart te benoemen.

De keuze voor een bepaalde page-builder kan er namelijk voor zorgen dat je website out of the box óf prima werkt, óf behoorlijke toegankelijkheidsproblemen bevat.

Gebruikt de page-builder semantische HTML?

Een eerste reden hiervoor is het basis HTML framework dat een page-builder voor je klaarzet bij de installatie. De meeste page-builders doen dit op de juiste manier en maken gebruik van semantische HTML. (Dit is HTML code waarbij de code aangeeft waar een bepaald onderdeel voor bedoeld is. Bijvoorbeeld de <header> met daarin de navigatiebalk en het logo of de <main> met daarin de hoofdcontent van je website.)

Toch zijn er ook page-builders waarbij gebruik wordt gemaakt van verouderde code of waarbij de HTML verkeerd is toegepast. Hierbij wordt er bijvoorbeeld gebruik gemaakt van tags, die in de basis geen betekenis meegeven. Waardoor een website lastiger te begrijpen is voor de hulpmiddelen die mensen met een functionele beperking gebruiken.

Elementen met toegankelijkheidsproblemen

Een ander risico bij page-builders is dat bepaalde elementen, zoals bijvoorbeeld een contactformulier of een navigatiemenu toegankelijkheidsproblemen bevatten. Bijvoorbeeld doordat je er met de tabtoets niet inkomt. Of zoals eerder al even aangestipt een formulier dat geen terugkoppeling geeft.

Goede en slechte page-builders voor WCAG

Omdat “goed” of “slecht” niet alleen afhankelijk is van de page-builder, maar ook van de persoon die er gebruik van maakt, is het lastig aan te geven welke page-builder het meest geschikt is.

Als WordPress specialist kom ik allerlei soorten page-builders tegen. De ene page-builder geeft je de volledige vrijheid – waarbij zonder technische kennis ook veel fout kan gaan… – (Bricks Builder), de ander heeft digitale toegankelijkheid in de basis redelijk goed ingericht (Elementor) en weer een ander bevat out-of-the-box flinke toegankelijkheidsproblemen (Divi).

Jaarlijks voert Equalize Digital een test uit om te zien welke page-builder het meest toegankelijk is. Mocht je hier meer over willen lezen dan vind je hier de WordPress Page Builder Accessibility Comparison 2025.

Check je WordPress website op WCAG

Hoewel er dus allerlei factoren zijn die bepalen of een WordPress website toegankelijk is, kan een eerste snelle check je al aardig wat inzicht geven in de huidige staat van je website. Benieuwd hoe jouw website scoort op de WCAG-richtlijnen? Doe dan de checks hieronder.

Check 1: Zichtbare tabtoets

Begin eens met een eerste check of het zichtbaar is als je met de tabtoets door je website heen gaat. Ga naar de homepage van de website en druk op de tabtoets op je toetsenbord. Verschijnt er een knop met “Ga naar hoofdinhoud” of “Skip to content”? Mooi! Dat is meestal al een teken dat er over digitale toegankelijkheid nagedacht is. Zie je vervolgens, als je nog een paar keer op de tab-toets drukt, ook een rand verschijnen om alles waarop je met de muis kunt klikken? Dan is je website voor deze eerste test geslaagd.

Zie je dit niet? Dan is het voor mensen die gebruik maken van een tabtoets helaas erg lastig om door je website heen te navigeren. Gelukkig is dit iets wat je vaak op kunt lossen met een klein stukje code. Voor de techneuten onder ons, gebruik hiervoor de pseudo-class “focus-visible”.

Check 2: Koppenstructuur

Een tweede check waarmee je snel ziet of de opbouw van je WordPress website juist is, is de koppencheck. Hier gebruik ik zelf altijd de Chrome extensie Headingsmap voor. Hierin zie je in één oogopslag de koppenstructuur van een pagina op je website. Een goede koppenstructuur begint met 1 <h1> element opgevolgd door één of meerdere <h2>, <h3>, <h4> elementen.

Zie je in Headingsmap geen koppen terugkomen, of vooral veel koppen met een rode achtergrond. Dan is de structuur in de basis niet op de juiste manier toegepast. Voor mensen met een screenreader is het dan lastig te begrijpen wat de juiste volgorde van de inhoud in je website is. Gelukkig is dit ook weer iets wat (meestal) goed te verhelpen is, zeker als je website gebouwd is met een page-builder. Hierin heb je eigenlijk altijd de mogelijkheid om zelf de HTML-tag van een element aan te passen.

Check 3: Kleurcontrasten

Een laatste snelle check om uit te voeren zijn is het contrast van de kleuren die gebruikt zijn op je website. De WCAG schrijft bepaalde contrastverhoudingen voor om ervoor te zorgen dat mensen met een visuele beperking de tekst kunnen lezen, maar mensen die je website in de buitenlucht op een smartphone bekijken.

Met het blote oog is het lastig om te bepalen wat die verhoudingen precies zijn, dus ook daar zijn handige Chrome extensies voor. Zelf gebruik ik altijd de WCAG Color contrast checker. Hierin zie je in één oogopslag of de contrastverhoudingen juist zijn. Als je op één van de resultaten in de checker klikt verspringt de focus van je website hiernaartoe. Zodat je weet om welk element het gaat.

Aan de slag met een toegankelijke WordPress website

Een WordPress website die voldoet aan de WCAG-richtlijnen is dus zeker haalbaar. De basis van WordPress zit goed in elkaar. Het komt vooral aan op de keuzes die je daarna maakt: een doordacht thema, geschikte plugins en een goede opbouw van je content. Met de checks hierboven, krijg je al een aardig beeld van waar jouw website nu staat.

Een prettig voordeel van WordPress is, dat met een visuele builder het vaak een stuk eenvoudiger is om aanpassingen in de structuur van je website te doen, dan in een custom build website.

Kom je er zelf niet helemaal uit, of wil je zeker weten dat je website voor iedereen bruikbaar is? Ik help je er graag bij. Neem gerust eens vrijblijvend contact met me op!

brambaas

WordPress-specialist voor het MKB. Schrijft over digitale toegankelijkheid, duurzaamheid en alles wat een website beter laat werken. Beschikbaar voor opdrachten in Amsterdam of digitaal.

Contact opnemen? bram@baas.eco

Nieuwe artikelen in je inbox?

Je ontvangt één keer per maand een mail met mijn nieuwe artikelen over WordPress, toegankelijkheid en duurzaamheid.

Andere interessante artikelen